Nowe lotnisko w Sydney już działa. Australia zyskała port bez ciszy nocnej

Uruchomienie lotniska Western Sydney (WSI), noszącego również imię australijskiej pionierki lotnictwa Nancy-Bird Walton, kończy wieloletnie starania o budowę drugiego (dużego) portu lotniczego obsługującego aglomerację Sydney. Potrzeba stworzenia dodatkowej infrastruktury była przedmiotem analiz już w 1946 roku. W 1986 roku rząd federalny wskazał Badgerys Creek jako lokalizację nowego lotniska i rozpoczął wykup gruntów. Ostateczną decyzję o realizacji inwestycji w tym miejscu ogłoszono w 2014 roku.

Spółkę WSA Co, odpowiedzialną za realizację i późniejsze zarządzanie portem, powołano w sierpniu 2017 roku. Prace budowlane rozpoczęły się 24 września 2018 roku, od robót ziemnych na terenie o powierzchni około 1 780 hektarów. Inwestycja objęła budowę pasa startowego o długości 3 700 metrów, dróg kołowania, terminalu pasażerskiego oraz infrastruktury cargo. Budowę terminalu i drogi startowej zakończono w czerwcu 2025 roku. Następnie prowadzono testy systemów i przygotowania operacyjne.

Operacje towarowe rozpoczęły się 26 lipca 2026 roku. Pierwszy regularny rejs pasażerski wystartował wraz z początkiem sezonu letniego na południowej półkuli (początek sezonu zimowego na półkuli północnej) 25 października. Samolot niskokosztowych linii lotniczych Jetstar – airbus A320 – poleciał wówczas do Gold Coast. Następnego dnia port przyjął pierwszą maszynę pasażerską w ruchu międzynarodowym – samolot Air New Zealand z Auckland.

Inwestycja za 5,6 mld dolarów australijskich

Koszt budowy lotniska szacowany jest 5,6 mld dolarów australijskich, czyli blisko 4 mld dolarów amerykańskich według wartości podawanych w związku z otwarciem portu. Nowe lotnisko w Sydney jest częścią szerszego programu inwestycji infrastrukturalnych w zachodniej części miasta/aglomeracji, którego wartość australijski rząd szacuje na niemal 18 mld dolarów australijskich. Obejmuje on również modernizację dróg oraz przyszłe połączenie kolei metra miejskiego z „zachodnim” lotniskiem.

Projekt stworzył ponad 13 tys. miejsc pracy na etapie budowy. Ponad połowa pracowników pochodziła z zachodniej części metropolii, a ponad 500 mln dolarów australijskich trafiło do ponad 360 lokalnych przedsiębiorstw. W początkowej fazie port ma obsługiwać do 10 mln pasażerów rocznie. Infrastruktura została zaprojektowana z myślą o dalszej rozbudowie – docelowo, w kolejnych dekadach, przepustowość lotniska może wzrosnąć do około 82 mln pasażerów rocznie.

Kingsford Smith pracuje na granicy możliwości

Dotychczas jedyną lotniczą bramą Sydney pozostawał port im. Kingsforda Smitha, położony zaledwie dziewięć kilometrów od centrum miasta. To największe lotnisko Australii, które w 2025 roku obsłużyło 42,5 mln pasażerów, z czego 17,7 mln przypadło na ruch międzynarodowy, i wykonało ponad 321,8 tys. operacji lotniczych. Mimo trzech dróg startowych port od lat funkcjonuje praktycznie na granicy swojej przepustowości, funkcjonując jako lotnisko koordynowane poziomu trzeciego według klasyfikacji IATA, co oznacza, że popyt na sloty znacząco przewyższa dostępną przepustowość, zwłaszcza w najbardziej atrakcyjnych porach dnia.

Położenie lotniska – pomiędzy gęstą zabudową a zatoką Botany Bay – praktycznie uniemożliwia budowę kolejnej drogi startowej. Z tego powodu od lat rozwój przepustowości opierał się przede wszystkim na modernizacji terminali i bardziej efektywnym zarządzaniu ruchem, podczas gdy prognozy zakładają wzrost liczby pasażerów nawet do 72,6 mln rocznie do 2045 roku.

Największym ograniczeniem jest obowiązująca od 1995 roku cisza nocna. Regularne operacje są zasadniczo zakazane między 23:00 a 6:00, a wyjątki dotyczą głównie lotów ratunkowych, operacji wynikających z bezpieczeństwa oraz nielicznych zatwierdzonych przypadków. Dodatkowo w ciągu dnia obowiązuje ustawowy limit 80 operacji lotniczych na godzinę, co sprawia, że każda para slotów ma dużą wartość. Opóźnione samoloty często muszą oczekiwać na zakończenie ciszy nocnej lub ubiegać się o specjalne zgody ministerstwa, a część wniosków przewoźników – nawet dotyczących rejsów dalekodystansowych – jest odrzucana.

Lotnisko bez ciszy nocnej

Lotnisko Western Sydney nie podlega analogicznej godzinowej ciszy lotniczej. Daje to przewoźnikom większą swobodę w układaniu rozkładów, planowaniu nocnych rejsów dalekodystansowych oraz wykorzystywaniu samolotów i załóg. Szczególnie istotne może być to w przypadku połączeń do azjatyckich portów przesiadkowych, gdzie godziny przylotów i odlotów mają kluczowe znaczenie dla dostępności dalszych podróży.

Brak ciszy nocnej nie oznacza jednak całkowitego zwolnienia z wymogów środowiskowych. Lotnisko nadal podlega przepisom i warunkom planistycznym, w tym dotyczącym oddziaływania na środowisko oraz tras przelotów. Nowy port ma natomiast istotną przewagę lokalizacyjną: jego rozwój od początku planowano jako inwestycję lotniczą, a w otoczeniu lotniska wprowadzono ograniczenia zabudowy mieszkaniowej. Dzięki temu Western Sydney ma zapewnić dodatkową przepustowość w regionie, w którym popyt na podróże lotnicze ma znacząco wzrosnąć w ciągu najbliższych dwóch dekad.

Jetstar debiutanckim przewoźnikiem

Pierwszym pasażerskim użytkownikiem nowego portu zostały niskokosztowe linie lotnicze Jetstar. Przewoźnik uruchamił połączenia krajowe do Melbourne, Gold Coast i Brisbane. Docelowo w początkowym rozkładzie przewidziano do 14 lotów tygodniowo do i z Melbourne, cztery rejsy tygodniowo do i z Gold Coast i trzy cotygodniowe operacje do i z Brisbane. Air New Zealand zainaugurował połączenie z Auckland 26 października 2026 roku, otwierając międzynarodową siatkę pasażerską lotniska.

Kolejnym ważnym przewoźnikiem będzie Singapore Airlines. Codzienne połączenie z Singapurem ma rozpocząć się 23 listopada 2026 roku. Trasa umożliwi pasażerom korzystanie z przesiadek w jednym z najważniejszych azjatyckich hubów, a zarazem wykorzysta elastyczność operacyjną nowego portu. Qantas zapowiedział uruchomienie rejsów od 28 marca 2027 roku. Przewoźnik ma obsługiwać po cztery loty tygodniowo do Melbourne i Brisbane, wykorzystując samoloty Embraer E190 należące do QantasLink.

Od końca lipca regularne przewozy towarowe obsługują z portu lotniczego Western Sydney dwie linie lotnicze: ASL Airlines i Qantas Fright. Wśród destynacji, do i z których latają samoloty frachtowe, znajdują się największe miasta Australii: Brisbane, Cairns, Melbourne i Perth.

W 2027 roku dojdą kolejne kierunki międzynarodowe

Rozbudowa siatki połączeń ma przyspieszyć w 2027 roku. Vietjet zapowiedział uruchomienie 10 stycznia bezpośrednich lotów między Ho Chi Minh (dawniej Sajgon) a Western Sydney. Początkowo mają być wykonywane dwa razy w tygodniu, a od marca – trzy razy w tygodniu. Kolejnym planowanym kierunkiem jest Nadi na Fidżi. Fiji Airways zapowiedziały połączenie z zachodnim Sydney, wskazując wstępnie na 2027 rok, jednak szczegóły rozpoczęcia operacji wymagają potwierdzenia. Dalsze plany obejmują połączenia Qatar Airways z i do Dohy, których uruchomienie zapowiadano na grudzień 2027 roku. W listopadzie 2027 roku siatkę może uzupełnić również Bangkok, dokąd połączenia mają rozpocząć siostrzane wobec Vietjet linie lotnicze Vietjet Thailand. Ten projekt pozostaje uzależniony od uzyskania wymaganych zgód regulacyjnych.

W efekcie port lotniczy Western Sydney ma stopniowo przekształcać się z portu obsługującego przede wszystkim połączenia krajowe w dodatkową bramę wschodniej Australii do Azji i regionu Pacyfiku. Tempo rozwoju będzie zależeć od zainteresowania przewoźników, popytu pasażerskiego oraz rozbudowy połączeń naziemnych. Otwarcie lotniska nie oznacza więc natychmiastowego przejęcia znaczącej części ruchu z portu im. Kingsforda Smitha. Na początku nowe lotnisko będzie dysponowało ograniczoną siatką połączeń, a część zapowiedzianych tras ruszy dopiero w kolejnych miesiącach. Jego największym atutem pozostają jednak nowe możliwości operacyjne, w tym możliwość pracy nocą.